ایده اساسی در خصوص نخهای فانتزی

Basic idea about fancy yarn

لینک اشتراک گذاری: https://b2n.ir/nassajyar235

تعریف نخ فانتزی

نخ فانتزی به نخی گفته می شود که از نظر ساختاری با نخهای معمولی یک لا و چند لا متفاوت است و این تفاوت با ایجاد بی نظمی های عمدی در یک یا چند جزء تشیل دهنده از نخ و یا ایجاد افکتهای دوره ای مانند گره، حلقه، پیچ و تاب، اسلاب و غیره ناشی میشود.

 
اساس تولید نخ فانتزی در تغذیه دو سری نخ به عنوان نخ زمینه و نخ افکت با سرعت¬های مختلف به واحد تابنده است.

برای تولید نخ فانتزی انواع مختلفی از الیاف باید در انبار نگهداری شده و یا در طول سال در دسترس باشند. الیاف مورد نیاز عبارتند از :

•    پنبه

•    مُدال

•    ریون

•    الیاف میکروی مُدال

•    تِنسِل

•    الیاف اِکسِل (Excel)

•    الیاف کتان

•    الیاف کتان کاتونایز شده (با طول الیاف قابل استفاده در ریسندگی پنبه ای)

•    الیاف بازیافتی

•    ویسکوز رنگی

•    اسپاندکس (کِش)

•    الیاف کولمَکس (Coolmax)

•    الیاف ترمولیت (Thermolite)

•    نخ تکسچره تاب مجازی

•    الیاف T400

•    پلی استر

سیستم تولید نخ فانتزی

انواع سیستم¬های تولید نخ های فانتزی در چارت زیر نشان داده شده اند. این فرآیندها شامل تابندگی (نخ اسنارل)، برس زنی (نخ مویی) و ریسندگی (شامل ریسندگی های رینگ، اصطکاکی (Dref)، سایرو) میشود.

اصول تولید نخ فانتزی

برای تولید نخ فانتزی یک نخ زمینه، یک نخ افکت و نخ اتصال نخ زمینه و نخ افکت مانند شکل زیرمورد استفاده قرار می-گیرند.

 ساختار نخ فانتزی.

ترتیب قرارگیری اجزای گفته شده به این صورت است که در لایه اول نخ اتصال، در لایه دوم نخ افکت و در نهایت نخ زمینه قرار میگیرد.

نرخ تغذیه

اصل تولید نخ فانتزی در تغذیه نخ¬های افکت و زمینه با سرعت¬های مختلف به واحد تابنده است. به نسبت سرعت نخ افکت به سرعت نخ زمینه نرخ تغذیه اضافی (اُوِرفید) گفته می¬شود. افکت فانتزی به دو روش ایجاد میشود :

1.    از طریق تابندگی و یا دولا کنی

2.    از طریق ایجاد افکتهای منظک و یا نامنظم در ریسندگی به کمک الیاف

معیارهای طبقه بندی نخ های فانتزی

پنج معیار اصلی برای طبقه بندی نخ های فانتزی عبارتند از :

1.    نوع مواد اولیه مورد استفاده برای ایجاد افکت

2.    تعداد اجزای تشکیل دهنده زمینه و افکت

3.    روش تولید

4.    نوع افکت ایجاد شده

5.    مورد مصرف نهایی نخ فانتزی

نوع مواد اولیه مورد استفاده برای ایجاد افکت

نوع مواد اولیه مورد استفاده برای ایجاد افکت بر اساس الیاف مورد استفاده از قبیل پنبه، پشم، ابریشم، الیاف پلیمری، پلی‌استر، نایلون، مخلوط الیاف و غیره تعیین می¬شود.

تعداد اجزای تشکیل دهنده افکت و زمینه در نخ فانتزی

تعداد و نوع نخ های مورد استفاده برای تولید نخ فانتزی موجب تغییر ساختار و افکت ظاهری نخ خواهد شد. تعداد اجزای تشکیل¬دهنده نخ فانتزی از یک تا 6 جزء و یا بیشتر متغیر است.

روشهای تولید نخ فانتزی

دو روش عمده برای تولید نخ فانتزی وجود دارند که تحت عنوان ایجاد افکت مستقیم و غیرمستقیم شناخته میشوند.

در روش مستقیم نخ فانتزی در یک مرحله و به کمک تجهیزات مخصوصی مانند تابنده نخ فانتزی و ماشین های حلقوی-بافی خاص تولید می شود.

در روش غیر مستقیم از تجهیزات خاصی برای تولید نخ فانتزی استفاده نمی شود. در این روش از سیستم ریسندگی رینگ که راهنماهای اضافی در آن بکار رفته اند استفاده می شود.

نوع افکت ایجاد شده

نوع افکت های ظاهری ایجاد شده در نخ فانتزی میتواند در سه دسته افکتهای نوری (نخ های فانتزی حاوی الیاف رنگی مانند نخ مارل)، افکت های ساختاری (نخ های فانتزی دارای گره، حلقه، اسلاب و غیره) و افکت های ترکیبی (نخ های براق گره دار، نخهای فانتزی حلقه دار چند رنگ و غیره) قرار بگیرد.

 انواع نخ¬های فانتزی

نخ مارل (Marl)

نخ مارل از ساده ترین افکت های فانتزی برخورداراست. در این محصول دو نخ با نمره و تاب یکسان و رنگ و یا بافت متفاوت با هم تابیده می شوند تا یک نخ متعادل از نظر تاب تولید شود. در شکل زیر تغییر مکان رنگ های مورد استفاده که افکت مارل را ایجاد می کنند نشان داده شده است.

 
 نخ مارل.

نخ مارپیچ (Corkscrew)

در این نوع از نخهای فانتزی یک نخ به دور یک نخ مغزی تابیده می شود. ساختار این نخ ها در شکل زیرنشان داده شده است. نخ نشان داده شده در این شکل به سادگی توسط ماشین دولا کنی و یا در ماشین رینگ قابل تولید است.

نخ مارپیچ.

نخ Gimp

این نخ از یک نخ مغزی تابیده و یک نخ افکت که به دور آن تابیده است تشکیل شده است. به گونه ای که افکتی موجی شکل روی نخ فانتزی ایجاد میشود. ساختار این نخ در شکل زیر نشان داده شده است.

 

 نخ Gimp.

با توجه به این که برای اطمینان از ثبات ساختاری این نخ به یک نخ اتصال نیاز است، نخ در دو مرحله تولید میشود. در مرحله اول دو نخ با نمره بسیار متفاوت با هم دولاتابی می شوند. به طوری که نخ ضخیم تر به دور نخ نازک تابیده می¬شود. در مرحله دوم نخ ها در جهت عکس تاب توسط نخ اتصال با هم درگیر می شوند. این کار باعث می¬شود بیشتر تاب وارد شده در مرحله اول باز شود و افکت های موجی شکل در سطح نخ ایجاد شوند.

نخ فانتزی با افکت الماسی

این نخ فانتزی از طریق تابیدن یک نخ ظریف و یا فیلامنتی به دور یک نخ ضخیم و یا نیمچه نخ تولید می شود. رنگ نخ ظریف و یا فیلامنتی باید در کنتراست با رنگ نخ ضخیم بوده و از تاب S برای تاباندن آن استفاده شود. سپس همین نخ با استفاده از یک نخ ظریف مشابه دیگر با تاب Z تابانده شود. نخهای چندلا و یا کابلی به کمک این روش تولید می¬شوند.

 

نخ الماسی.

یکی از ویژگیهای ظاهری این نخ ها این است که در نقاطی که نخ ضخیم توسط نخ های ظریف تابیده شده است، افکتهایی مانند فشردگی نخ ضخیم مشاهده می شود که البته در شکل زیر به خوبی نشان داده نشده است. طراحان می توانند از این نخ¬ها برای ایجاد افکت های سطحی ظریف با استفاده از رنگ و بافت در پارچه های نسبتاً ساده، استفاده کنند.

نخ بوکله

در این نوع از نخها حلقه های محکمی که در فواصل منظم از سطح نخ بیرون زده اند مشاهده می شوند . برخی از این نخها توسط روش تکسچره هوا تولید می شوند. با این حال بیش تر این نخ ها به روش سه لا کنی قابل تولید هستند. سه جزء اصلی تشکیل دهنده این نخ ها عبارتند از نخ مغزی، نخ افکت و نخ اتصال. نخ افکت حلقه هایی که از سطح نخ بیرون می زنند را تشکیل می دهد که دور نخ مغزی تابیده شده و نخ اتصال بر روی نخ افکت تابیده می شود تا حلقه ها در جای خود محکم شوند. از نخ های اسپان و یا فیلامنتی می توان برای هر کدام از این اجزای نخ استفاده کرد. خصوصیات نخ های مورد استفاده افکت نهایی نخ را تعیین میکنند.

 
ساختار نخ بوکله.

نخ لوپ (نخ حلقه دار)

این نوع از نخهای فانتزی دارای یک نخ مغزی هستند که نخ افکت به دور آن تابیده شده است و از طریق اُورفید یک حلقه تقریباً دایره ای را روی سطح نخ ایجاد می کند. در شکل زیر مغزی توسط دو خط موازی نشان داده شده است. مغزی نخ لوپ همیشه از دو نخ تشکیل میشود که نخ افکت را در خود محبوس میکنند.

نخ لوپ به طور کلی از چهار نخ تشکیل میشود که دو نخ آن مغزی را تشکیل میدهند. نخ و یا نخهای افکت نیز از طریق اُورفید 200 % و یا بیشتر تشکیل میشوند. نخ افکت باید از نوع و کیفیت مناسب انتخاب شود. حتی بهتر است از نخهایی با تاب کم، نخهای کشسان و نخهای با قابلیت چندلاکنی برای این منظور استفاده کرد.

 ساختار نخ لوپ.

نخ افکت به طور کامل توسط نخهای مغزی محبوس نمیشود و در نتیجه به یک نخ اتصال نیز نیاز داریم. اندازه حلقه ها تحت تاثیر میزان اُورفید، فاصله شیارهای روی غلتکهای کشش، کشش ریسندگی و یا میزان تاب نخ افکت قرار دارد. برای تولید نخ لوپ می¬توان از فتیله به عنوان نخ افکت استفاده کرد.

 
 ناحیه کشش برای تولید نخ لوپ.

نخ اسنارل (Snarl)

نخ اسنارل نیز مانند نخ لوپ دارای یک مغزی تابیده است که مطابق شکل زیر به صورت دو خط موازی نشان داده شده است. در این نخ پاملخی های ایجاد شده از سط نخ مغزی بیرون می زنند. برای تولید این نخ از فرآیند ساده تری نسبت به روش تولید نخ لوپ استفاده میشود. با این تفاوت که نخ مورد استفاده برای افکت باید از تاب زندگی بالایی برخوردار باشد و میزان اُورفید آن نیز بیشتر است.تعداد و اندازه پاملخی های مورد نیاز را می توان از طریق تنظیم اُورفید و کشش ریسندگی و میزان تاب نخ افکت کنترل کرد.

 

ساختار نخ اسنارل (پاملخی).

نخ Knop

در این نخ یک یا چند جزء از نخ های تشکیل دهنده نخ فانتزی دارای برجستگی های گره مانند هستند که به صورت منظم و یا نامنظم در طول نخ قرار دارند (شکل زیر). برای تولید این نخ از دستگاهی استفاده می شود که از دو جفت غلتک برخوردار است که مستقل از هم کار می¬کنند. به این ترتیب می‌توان نخ زمینه را به صورت متناوب تغذیه کرد، در حالی که نخ‌های افکت به صورت مداوم تغذیه شوند. با اعمال تاب نخ‌های افکت به شکل یک دسته نخ برجسته جمع‌ می‌شوند. حرکت عمودی نخ‌های افکت موجب تشکیل یک نقطه برجسته در سطح نخ می‌شود. میزان این جمع شدن نخ افکت تعیین می‌کند که نقاط برجسته کوچک و فشرده خواهند بود و یا در طول‌ نخ توزیع خواهند شد.

 
نخ Knop.

 
 ناحیه کشش برای تولید نخ Knop.

نخ‌های روکش شده

این نخ‌ها از یک نخ مغزی تشکیل شده‌اند که به طور کامل با الیاف و یا نخ دیگر پوشش داده می‌شود. نخ مغزی می تواند یک نخ کشسان مانند نخ لاستیکی و یا اسپاندکس و یا نخ‌هایی مانند پلی‌استر و یا نایلون باشد. برای روکش کردن نخ مغزی می‌توان از یک یا دو لایه روکش استفاده کرد. برای پوشش دادن ثانویه معمولاً از تاب در جهت خلاف تاب پوشش اول استفاده می‌شود.

این نخ‌ها سبک‌ تر بوده، بازگشت‌پذیری بیش‌تری دارند و نسبت به نخ‌های با دو لایه پوشش صرفه اقتصادی بیش‌تری دارند. از این‌ نخ‌ها می‌توان در تولید پارچه‌های ماهوتی، ساتین و لباس‌ها و لباس‌های زیر سبک استفاده کرد. بسیاری از نخ‌های کشسان معمولی دو لایه هستند تا پوشش بهتری بدست بیاید. پارچه‌هایی که از این نخ‌ها تولید می‌شوند سنگین‌تر هستند.

 انواع مختلف نخ‌های روکش شده.

نخ فلزی

در فرآیند تولید این نخ‌ها لایه‌ای از آلومینیوم بین دو لایه از فیلم استات و یا پلی‌استر قرار می‌گیرد. سپس این فیلم به صورت نوار و یا نخ برش داده می‌شود . فیلم پلیمری مورد استفاده می‌تواند شفاف باشد. به طوری که لایه آلومینیومی میانی به راحتی دیده شود. همچنین ممکن است فیلم و یا لایه چسبی قبل از فرآیند لایه‌گذاری رنگ شوند. در این روش بخار فلز آلومینیوم در فشار بالا بر روی فیلم پلی‌استر لایه‌نشانی می‌شود.

 
 سطح مقطع لایه‌گذاری مورد استفاده برای تولید نخ‌های فلزی.

منبع:

https://www.textiletoday.com.bd/basic-idea-fancy-yarn